|
De topmaand voor sneeuwval is natuurlijk januari, aan de kust februari. Maar ook in maart en december sneeuwt het regelmatig, in oktober en november is sneeuw redelijk zeldzaam. Naast dat het in het najaar simpelweg warmer is dan 's winters, is er meestal ook veel neerslag nodig om tot sneeuw te komen. In de winter is de onderste luchtlaag sowieso kouder. De kou wordt meestal verdrongen door een warmtefront en regen wordt vooarfgegaan sneeuw en ijzel. Ook kunnen in de winter sneeuwbuien van zee komen, vooral in februari.
In het najaar is de kans op sneeuw het grootst als een depressie uit Noorwegen komt en boven Midden-Europa stil gaat liggen. Komt die naar ons toe, dan gaat het regenen en als het langer regent kan dat overgaan in sneeuw. Doordat een echt front in zo´n geval ontbreekt kan de neerslag er zelf voor zorgen dat de onderste luchtlaag koud wordt. "Doorvallende neerslag" noemen we dat. Zo ging het in ieder geval op die fameuze maandag 13 oktober 1975, de dag met de vroegste sneeuw in Nederland. In het begin van de nacht begon het in Limburg te regenen maar daar bleef de sneeuw niet liggen. Dat gebeurde wel in het midden van het land. Daar was de neerslag sterk genoeg en de lucht voldoende koud om in sneeuw over te gaan. Eerst begon het in Utrecht en Gelderland met kleine vlokken, maar tussen 9 en 10 uur was er soms matige sneeuw. Rond Oosterbeek (Gld.) werd een sneeuwdek van 3 cm gemeld. De Veluwe zag er fraai uit met bruine bladeren en een winters hoedje. De sneeuw was in de middag alweer gesmolten. In noorden viel bijna geen sneeuw. België kreeg dat jaar ook de vroegste sneeuw. Twee dagen eerder: op 11 oktober. Maar dat was in de Ardennen.
 De weerkaart van 13 oktober 1975 - Bron: wetterzentrale |
Op 24 oktober 2003 was het ook raak. In Midden-Nederland sneeuwde het 2-3 uur achter elkaar en een klein sneeuwdek was over het meeste van Midden- en Noord-Nederland te zien. Toen kwam er, na een koude nacht, een zwakke neerslagzone uit het noorden. Daarom viel er ook niet veel, al bleven restanten in het midden van het land 24 uur liggen. In november komt sneeuw veel vaker voor. Bijvoorbeeld op 6 en 7 november 1980. Dat was na de vroegste vorstperiode ooit, die begon op 3 november. Op de Veluwe werd druk gelanglaufd! En natuurlijk kennen we de 25e november 2005. (zie sneeuwhoogte hieronder). Toen viel in Gelderland lokaal 30 cm. Toen was er een echte polaire depressie die net koud genoeg was om sneeuwbuien te geven. Door het warme zeewater werden het zware buien met veel regen en sneeuw. En ook in 2008 was het nog raak, Epe meldde op 24 november nog een sneeuwdek van 20 cm.  |
Maar in oktober is sneeuw toch erg zeldzaam. Enkele andere verhalen dan 1975 en 2003 zijn bekend uit vorige eeuwen. Bijvoorbeeld op 25 oktober 1787: "Enige sneeuw viel er in het midden van het land". En van 1880: "Op 24 oktober valt wat sneeuw, maar dat word gevolgd door veel regen". 1887, 14-15 (!) oktober: "De sneeuw viel op de groene bladeren en bleef enige tijd liggen, een prachtig gezicht". En 25 oktober 1908: "Enige sneeuw valt er in De Bilt" (en in Groningen word dan geschaatst). En in 1919: "Op 29 oktober valt een vrij dik pak sneeuw, en op 30 oktober is de sneeuw in Drenthe en Groningen nog steeds bevroren na de zoveelste vorstnacht van die maand. Verder was 1919-1920 trouwens een zachte winter". Merk bij dit rijtje op, dat geen enkele van deze sneeuwdagen in oktober voorafging aan een strenge winter. En ook de sneeuw van november 1980 werd niet door een strenge winter gevolgd. Misschien is het toch: "Oktober warm en fijn, pas dan zal het een strenge winter zijn".
Bron: Jules Geirnaerdt Meteo, KMI (Meteo.be), Wetterzentrale.de, J. Buisman: "Zeven eeuwen winter in Lage Landen".
Heeft u vragen over het weer of dit bericht dan kunt u deze sturen naar: edaldus@buienradar.nl
|